PGS-TS Nguyễn Trần Hiển, Viện trưởng Viện Vệ sinh dịch tễ T.Ư cho biết, đến thời điểm này, các giám sát cúm tại VN cho thấy, tỷ lệ nhiễm cúm A/H1N1 trong cộng đồng đang tăng lên. Hiện đã có 10/15 điểm giám sát cúm trọng điểm trên cả nước ghi nhận mẫu xét nghiệm dương tính với cúm A/H1N1 . Số này đã tăng gấp hai lần so với những tuần trước đây (5/15 điểm có xác nhận mẫu dương tính với cúm A/H1N1). “Mặc dù phần lớn biểu hiện bệnh ở thể nhẹ, nhiều trường hợp có thể tự khỏi, nhưng cúm này gây biến chứng với tỷ lệ cao ở người trẻ, khác với cúm thông thường chủ yếu gây biến chứng ở người già (trên 65 tuổi)” - TS Hiển lưu ý.

	Mặc dù phần lớn biểu hiện bệnh ở thể nhẹ, nhiều trường hợp có thể tự khỏi, nhưng cúm này gây biến chứng với tỷ lệ cao ở người trẻ, khác với cúm thông thường chủ yếu gây biến chứng ở người già (trên 65 tuổi).
	PGS-TS Nguyễn Trần Hiển, Viện trưởng Viện Vệ sinh dịch tễ T.Ư

Lo ngại số mắc dự báo sẽ tăng mạnh vào những tháng đông - xuân tới, Thứ trưởng Bộ Y tế Trịnh Quân Huấn chỉ đạo: "Các địa phương cần có kế hoạch cụ thể cho phòng chống dịch. Đặc biệt các địa phương đang là điểm nóng với việc xuất hiện các chùm ca bệnh trên phạm vi hẹp: TP.HCM, Hà Nội, Đồng Nai, Đà Nẵng. Với diễn biến dịch như hiện nay, không xét nghiệm cúm A/H1N1 đại trà, mà quan trọng nhất là người dân được tiếp cận điều trị sớm".

Chưa thuận lợi trong tiếp cận thuốc

Theo ông Nguyễn Văn Kính, Viện trưởng Viện Các bệnh truyền nhiễm và nhiệt đới quốc gia, với mức độ gia tăng bệnh nhân cúm A/H1N1 như hiện nay, Bộ Y tế đã yêu cầu chỉ định thuốc kháng vi-rút Tamiflu sớm căn cứ lâm sàng mà không đợi xét nghiệm. Việc này hầu như không nguy hại gì trong trường hợp bệnh nhân nếu không nhiễm cúm. Tuy nhiên, có thể làm tăng nguy cơ kháng thuốc nếu chỉ định rộng rãi. Nhưng yêu cầu này nhằm đảm bảo người bệnh được điều trị sớm.

 Về các ca nhiễm cúm H1N1 tử vong vừa qua, ông Lý Ngọc Kính, Cục trưởng Cục Quản lý khám chữa bệnh, Bộ Y tế lý giải: "Hầu hết do bệnh nhân đến cơ sở y tế muộn; có kèm bệnh mãn tính". Tuy nhiên, ông Kính cũng cho rằng: "Trong tiếp cận điều trị, một số đối tượng bệnh nhân nghèo, vùng sâu, xa còn phải chịu thiệt thòi. Trước tiên là hạn chế với việc tiếp cận thông tin đầy đủ trong phòng và phát hiện sớm bệnh. Đến khi ốm, có thể còn tâm lý ngại đến bệnh viện. Vì mặc dù được hưởng chế độ khám chữa bệnh dành cho người nghèo, gia đình không phải trả tiền thuốc men, nhưng việc đi lại chưa thuận lợi, chi phí tốn kém cho ăn uống, sinh hoạt cho bệnh nhân và người nhà nằm viện cũng là trở ngại đến bệnh viện".

Năng lực chẩn đoán, điều trị tại cơ sở điều trị đang là vấn đề người dân băn khoăn. Cụ thể, chiều 25.9, Bộ Y tế cho biết: bệnh nhân nữ, 23 tuổi, địa chỉ xã Pơn Đrang, huyện Krông Buk, tỉnh Đắk Lắk, xuất hiện triệu chứng sốt không rõ nguyên nhân hôm 20.9 và đã đến Bệnh viện Đa khoa Thiện Hạnh điều trị. Vì không giảm, 11 giờ ngày 23.9, bệnh nhân đến Bệnh viện Đa khoa tỉnh Đắk Lắk. Lúc này bệnh nhân đã trong tình trạng sốt cao, khó thở, ho, đau họng và được chẩn đoán suy hô hấp - viêm phổi nghi do vi-rút và được điều trị Tamiflu kèm theo hồi sức tích cực, kháng sinh. Nhưng bệnh không cải thiện và tử vong vào hồi 2 giờ 45 ngày 25.9, khi đang mang thai tuần thứ 36. Như vậy, với trường hợp này, bệnh nhân đã không được chỉ định Tamiflu ngay khi đến cơ sở điều trị đầu tiên. Qua đó cũng cho thấy, việc tiếp cận điều trị muộn không hoàn toàn lỗi do người dân như lâu nay cơ quan quản lý vẫn đưa ra.

Trong khi việc tiếp cận sớm thuốc điều trị là rất quan trọng, nhưng hồi cứu của Cục Quản lý khám chữa bệnh về một số ca tử vong cho thấy, các bệnh nhận tiếp cận muộn với thuốc điều trị. Cụ thể, số ngày từ khởi phát đến khi nhập viện là 8 ngày rưỡi; Số ngày từ khởi phát đến khi được sử dụng Tamiflu trung bình 5,8 ngày (trong khi khuyến cáo là cần điều trị sớm trong vòng 24-48 giờ).

Liên Châu